PHÂN TÍCH VÀ DỰ BÁO SẢN XUẤT LÚA THEO MÙA VỤ CANH TÁC Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030 - Hồ , Trọng Phúc; Phạm , Minh Tâm; Hoàng , Thị Liễu; Trần, Minh Trí; Nguyễn , Thị Minh Phương (Tạp chí Khoa học Quản lý và Kinh tế, 2023)
Bài báo này tiến hành dự báo diện tích canh tác, năng suất và sản lượng lúa của Việt Nam theo mùa vụ đến năm 2030 sử dụng mô hình ARIMA. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu chuỗi thời gian giai đoạn 1990–2021. Kết quả dự báo cho thấy đến năm 2030, diện tích canh tác lúa vụ Đông Xuân (ĐX) và vụ Mùa giảm lần lượt từ 3,01 triệu ha và 1,56 triệu ha xuống còn 2,75 triệu ha và 1,21 triệu ha. Trong khi đó, diện tích canh tác vụ Hè Thu và Thu Đông (HT–TĐ) tăng từ 2,67 triệu ha lên 3,09 triệu ha. Năng suất lúa các vụ được dự báo đều tăng lên, trong đó vụ ĐX tăng từ 6,86 tấn/ha lên 7,74 tấn/ha, vụ HT–TĐ tăng từ 5,67 tấn/ha lên 6,32 tấn/ha, và vụ Mùa tăng từ 5,17 tấn/ha lên 5,89 tấn/ha. Sản lượng lúa cũng được dự báo tăng, cụ thể vụ ĐX và vụ HT–TĐ có xu hướng tăng mạnh, lần lượt tăng từ 20,63 triệu tấn và 15,16 triệu tấn lên 24,33 triệu tấn và 18,37 triệu tấn. Trong khi đó, sản lượng vụ Mùa tăng, nhưng không đáng kể, ở mức 8,13 triệu tấn. Nghiên cứu đề xuất rằng cần có chính sách để hạn chế sự sụt giảm diện tích lúa vụ ĐX và vụ Mùa. Từ khóa: Mô hình ARIMA; Dự báo; Sản xuất lúa; Mùa vụ canh tác; Việt Nam